هیسترکتومی به روش لاپاراسکوپی چیست و چرا این قدر مورد توجه قرار گرفته است؟ این روش کمتهاجمی، بهجای برش های بزرگ شکمی، با چند برش کوچک انجام میشود و درد کمتر، دوره نقاهت کوتاهتر و بازگشت سریعتر به زندگی روزمره را به همراه دارد، اما این جراحی دقیقا برای چه افرادی مناسب است و چه مزایا و محدودیت هایی دارد؟ در این مقاله تمامی این موارد را بررسی خواهیم کرد.

هیسترکتومی لاپاراسکوپی چیست؟
هیسترکتومی لاپاراسکوپی یک روش جراحی نوین برای برداشتن رحم است، در این روش، جراح به جای ایجاد یک برش بزرگ در شکم، چندین برش کوچک معمولا ۰.۵ تا ۱ سانتیمتر ایجاد میکند، از طریق یکی از این برشها، یک لوله نازک با دوربین در انتها وارد حفره شکم میشود تا جراح بتواند داخل شکم را روی مانیتور ببیند و سپس ابزارهای جراحی ظریف از طریق برش های دیگر وارد شده و عمل برداشتن رحم با دقت بالا انجام میشود، این تکنیک منجر به درد کمتر، خونریزی کمتر، کاهش خطر عفونت و دوره نقاهت کوتاهتر نسبت به هیسترکتومی باز میشود.
برای دریافت نوبت از دکتر الهام اکبری با شماره های ۰۲۱۲۲۷۸۰۹۷۷ یا ۰۹۱۰۱۲۱۱۱۰۳ تماس بگیرید.
چه کسانی کاندیدای مناسبی برای هیسترکتومی لاپاراسکوپی هستند؟
افرادی که دچار مشکلات خاص رحمی یا مربوط به آن هستند، کاندیدای مناسبی برای هیسترکتومی لاپاراسکوپی هستند، این روش نسبت به روش های قدیمی، مزایای زیادی دارد و فرآیند بازیابی سریع تری را برای بیماران فراهم میکند:
- زنان با انباشت بافت های غیرطبیعی در رحم مانند فیبروم رحم یا کیستها
- افراد با مشکلات رحم مانند پولیپ های بزرگ یا ضخیم بودن دیواره رحم
- کسانی که نیاز به برداشتن رحم در اثر خونریزی های غیرقابل کنترل دارند.
- بیماران با چاقی مفرط یا آناتومی های خاص که انجام جراحی باز مشکلساز است.
- زنانی که قصد دارند برشها و دوران نقاهت کوتاه تری داشته باشند.
- کسانی که به دنبال کاهش عوارض جانبی جراحی هستند.
اقدامات قبل از عمل هیسترکتومی به روش لاپاراسکوپی
قبل از هیسترکتومی به روش لاپاراسکوپی، بهترین جراح لاپاراسکوپی زنان در تهران چند بررسی و آمادگی مهم را برای کاهش خطرات جراحی و بهبود روند عمل انجام میدهد، رعایت این موارد کمک میکند عمل با ایمنی بیشتر و دوره نقاهت بهتر پیش برود:

- معاینه و مشاوره دقیق با متخصص زنان، در این جلسه درباره دلیل انجام عمل مثل خونریزی غیرطبیعی، فیبروم، اندومتریوز، نوع روش و اینکه برداشتن کامل یا جزئی رحم مدنظر است، تصمیمگیری میشود.
- لیست دقیق داروها حتی مکمل ها و داروهای گیاهی و هر حساسیت دارویی یا سابقه خونریزی غیرعادی باید به پزشک داده شود.
- انجام آزمایش های لازم که شامل آزمایش خون برای بررسی کمخونی و انعقاد، آزمایش ادرار و گاهی تست های تکمیلی مثل نوار قلب یا تصویربرداری در صورت نیاز است.
- تنظیم یا قطع داروهای رقیقکننده خون طبق دستور پزشک، داروهایی مثل وارفارین، آسپرین یا کلوپیدوگرل احتمال دارد لازم باشد چند روز قبل با نظر پزشک تنظیم شوند تا خطر خونریزی کاهش یابد.
- از چند ساعت قبل از عمل خوردن و آشامیدن ممنوع میشود و این کار برای کاهش خطر آسپیراسیون یا همان رفتن محتویات معده به ریه در بیهوشی است.
- احتمالا توصیه شود قبل از عمل دوش بگیرید و همچنین آنتی بیوتیک پیشگیری ممکن است در روز عمل شروع شود.
- بهتر است یک همراه داشته باشید، لباس راحت و گشاد آماده کنید و از قبل درباره زمان ترخیص و مراقبت های خانگی اطلاعات بگیرید.
- قبل از عمل، توضیحاتی درباره روش، عوارض احتمالی و اقدامات جایگزین داده میشود و رضایت نامه اخذ میگردد.
روند انجام عمل هیسترکتومی به روش لاپاراسکوپی
این روش با چند برش کوچک انجام میشود و معمولا نسبت به جراحی باز، درد کمتر و بهبودی سریعتری دارد، در ادامه به طور کامل نحوه انجام این روش را بررسی خواهیم کرد:
بیهوشی
ابتدا بیمار تحت بیهوشی عمومی قرار میگیرد تا در طول عمل هیچ درد و ناراحتی احساس نکند و سپس تیم جراحی وضعیت بیمار را روی تخت تنظیم میکند و ناحیه شکم به طور استریل آماده میشود، در این مرحله، وسایل جراحی و مانیتور لاپاراسکوپی زنان نیز برای شروع عمل آماده هستند.
ایجاد برش های کوچک روی شکم
جراح چند برش بسیار کوچک، حدود ۰.۵ تا ۱ سانتیمتر، روی شکم ایجاد میکند و این برشها برای ورود دوربین و ابزارهای جراحی استفاده میشوند، کوچک بودن برشها باعث میشود آسیب بافتی کمتر باشد و جای زخم های عمل خیلی محدودتر از جراحی باز است.
ورود گاز برای باز شدن فضای داخل شکم
در این مرحله، گاز دیاکسیدکربن به داخل شکم تزریق میشود تا فضای کافی برای دید بهتر و حرکت ابزارها ایجاد شود، این کار به جراح کمک میکند اندام های داخلی را با وضوح بیشتری ببیند و با دقت بالاتر عمل را انجام دهد و پس از عمل، این گاز به تدریج خارج میشود.
مشاهده داخل شکم با لاپاراسکوپ
لوله باریکی به نام لاپاراسکوپ که به دوربین مجهز است از یکی از برشها وارد میشود و تصویر اندام های داخلی به صورت زنده روی مانیتور نمایش داده میشود و جراح رحم و بافت های اطراف را با بزرگ نمایی بررسی میکند، این مرحله نقش مهمی در دقت و ایمنی جراحی دارد.
جدا کردن رحم از بافت های اطراف
جراح با استفاده از ابزارهای ظریف، رحم را از رباطها، عروق و بافت های اطراف جدا میکند , اگر لازم باشد، لوله های فالوپ یا تخمدان ها هم در همین مرحله برداشته میشوند و این کار باید با دقت بالا انجام شود تا خونریزی و آسیب به اندام های مجاور به حداقل برسد.
خارج کردن رحم از بدن
پس از جدا شدن رحم، جراح آن را از یکی از برشها خارج میکند و در برخی موارد، رحم به بخش های کوچکتر تقسیم میشود تا بتوان آن را از برش های کوچک بیرون آورد و انتخاب روش خروج به اندازه رحم و شرایط بیمار بستگی دارد.
کنترل خونریزی و بستن برش ها
در پایان، جراح داخل شکم را از نظر خونریزی یا آسیب احتمالی بررسی میکند و سپس ابزارها خارج شده، گاز تخلیه میشود و برش های کوچک با بخیه یا چسب مخصوص بسته میشوند و بعد از آن بیمار به اتاق ریکاوری منتقل میشود تا تحت نظر قرار گیرد.

مزایای هیسترکتومی لاپاراسکوپی
هیسترکتومی لاپاراسکوپی یکی از روش های کمتهاجمی برای برداشتن رحم است که با ایجاد برش های کوچک و استفاده از دوربین انجام میشود و این روش در مقایسه با جراحی باز با درد کمتر و بهبودی سریعتر همراه است و برای بسیاری از بیماران گزینهای مناسبتر محسوب میشود.
- برش های کوچکتر، به دلیل ایجاد چند سوراخ کوچک، جای زخم کمتر و ظاهر بهتری دارد.
- نسبت به جراحی باز، ناراحتی و درد بعد از عمل کمتر است.
- بیمار اغلب سریع تر به فعالیت های روزمره بازمیگردد.
- در بسیاری از موارد، نیاز به بستری طولانی در بیمارستان وجود ندارد.
- این روش معمولا با خونریزی حین عمل کمتری همراه است.
- به دلیل کوچک بودن برشها، احتمال عفونت کمتر میشود.
- آسیب کمتر به بافت های اطراف
هیسترکتومی به روش لاپاراسکوپی چه خطراتی دارد؟
هیسترکتومی لاپاراسکوپی مانند هر جراحی دیگری با برخی خطرات همراه است، از جمله این موارد میتوان به خونریزی، عفونت، آسیب به اندام های مجاور مانند مثانه، روده یا حالب، لخته شدن خون، واکنش به بیهوشی و درد پس از عمل اشاره کرد، در برخی موارد نیز به دلیل شرایط حین جراحی، عمل به جراحی باز تبدیل میشود و انتخاب جراح باتجربه و رعایت مراقبت های پس از عمل، نقش مهمی در کاهش این خطرات دارد.
نکات مراقبتی بعد از هیسترکتومی لاپاراسکوپی
بعد از هیسترکتومی با روش لاپاراسکوپی، مراقبت های اصولی کمک میکند زخمها سریعتر ترمیم شوند و ریسک عفونت و عوارض کاهش یابد و با رعایت توصیه های پزشک، استراحت کافی، کنترل درد و پیگیری های منظم، روند بهبودی بهتر و سریعتر پیش میرود:
- 24 تا 48 ساعت اول بیشتر استراحت کنید و فعالیت های سنگین، بلند کردن اجسام و ورزش را تا زمان اجازه پزشک انجام ندهید.
- روزانه محل برشها را چک کنید؛ تمیز و خشک نگه دارید و در صورت قرمزی شدید، ترشح بدبو یا بازشدن زخمها سریع مراجعه کنید.
- داروها را طبق دستور مصرف کنید، خودسرانه داروی جدید اضافه نکنید و اگر درد غیرعادی یا رو به افزایش بود اطلاع دهید.
- مایعات و غذاهای سبک شروع کنید و یبوست را جدی بگیرید؛ فیبر، سبزیجات و آب کافی کمک کننده است.
- در صورت تجویز پزشک از نرم کننده یا ملین استفاده کنید، زور زدن هنگام دفع فشار ایجاد میکند.
- طبق برنامه بیمارستان چند بار در روز راه بروید تا احتمال لخته خون کاهش یابد؛ اما توقف اگر درد شدید دارید.
- تب، لرز، ترشح چرکی، خونریزی زیاد، بوی بد ترشحات، تنگی نفس، درد شدید پا یا شکم غیرعادی نیاز به بررسی فوری دارد.
- ممنوعیت رابطه جنسی تا زمان مجاز، معمولا تا چند هفته و با نظر پزشک ممنوع است تا زخم داخلی به خوبی ترمیم شود.
- در زمان های تعیین شده مراجعه کنید و آزمایش ها و معاینات را انجام دهید تا روند بهبود کنترل شود.
- دوش گرفتن طبق دستور پزشک انجام شود؛ استفاده از وان و استخر تا زمان بهبودی کامل توصیه نمیشود.
سوالات متداول
بله، جای برش های لاپاراسکوپی به صورت ردی کوچک و کمرنگ باقی میماند، اما اغلب با گذشت زمان خیلی بهتر میشود و میزان ماندگاری آن به نوع پوست، مراقبت از زخم و مهارت جراح بستگی دارد.
بسیاری از بیماران طی 1 تا 2 هفته به فعالیت های سبک بازمیگردند، اما بهبودی کامل و بازگشت به تمام فعالیت ها 4 تا 6 هفته طول میکشد و این زمان بسته به شرایط فردی متفاوت است.
بله، از آنجایی که رحم برداشته میشود، قاعدگی به طور کامل متوقف خواهد شد.
اگر تخمدان ها برداشته نشوند، یائسگی رخ نمیدهد و لاپاراسکوپی رحم به تنهایی تأثیری بر هورمون های تخمدان و روند یائسگی ندارد، اما اگر تخمدانها نیز همراه رحم برداشته شوند، یائسگی فوری رخ خواهد داد.
در نهایت…
هیسترکتومی لاپاراسکوپی روشی نوین و کمتهاجمی برای برداشتن رحم است که مزایای قابل توجهی نسبت به جراحی باز دارد، این روش با ایجاد برش های کوچک، منجر به کاهش درد، کوتاهتر شدن دوره نقاهت، خونریزی کمتر و بازگشت سریعتر به فعالیت های روزمره میشود و با وجود خطرات که در هر جراحی وجود دارد، انتخاب جراح باتجربه و رعایت دقیق نکات مراقبتی پس از عمل، احتمال موفقیت و بهبودی کامل را به طور چشمگیری افزایش میدهد، این جراحی راهکار مؤثری برای درمان طیف وسیعی از بیماری های زنان مانند فیبروم، آندومتریوز و خونریزی های شدید است.
